Van der Linden voor de miljoenenlening van de provincie aan Thermae, Ubags tegen

Maurice van der Linden:

Provinciaal geld tegen goede rente in Limburgse bedrijven steken is juiste aanpak

Wat ieder mens doet, is de provincie niet vreemd. Zoveel mogelijk rendement halen uit je spaarcentjes. Natuurlijk kleven er risico’s aan het ‘bankje’ spelen en mag je de vraag stellen of dit wel verantwoord is als het om gemeenschapsgeld gaat. Maar durven we verder te kijken dan alleen het rendement. Een provincie doet dat, een bank niet. Werkgelegenheid en stimulering van het toerisme in Limburg behoren ook tot het rendement. Als er één antwoord is op de vraag wat nu de meerwaarde van de provincie is, is dit het wel. De provincie Limburg toont lef, niet voor eigen eer en glorie, maar voor de werkgelegenheid en de promotie van Limburg. En natuurlijk zullen de rapen gaar zijn als Thermae 2000 over een paar jaar failliet gaat en de 7 miljoen euro van de provincie daarmee zijn verdampt. Maar ik heb meer vertrouwen in Thermae dan in bijvoorbeeld IceSave.

En u kunt mij de voorbeelden besparen waar het niet gelukt is. Dat weerleg ik met het woord ondernemerschap. Wie niet durft, komt nergens. Wim van der Leegte verdient een standbeeld en een straat met minimaal 50 woningen behoort zijn naam te krijgen. Waarom? Hij durfde risico’s te nemen, waar anderen dat niet deden. Hij bleef niet op zijn geld zitten. Wat zijn lef heeft opgeleverd, weten we inmiddels allemaal. Hij wordt geroemd door heel Europa. Wat is er dan toch in hemelsnaam vies aan het feit dat de overheid een beetje ondernemerschap toont. Doet ze niets dan is ze overbodig, doet ze wel iets dan behoort dat niet tot haar taken.

Zonder politieke partij te kiezen sta ik achter de lezing van gedeputeerde Ger Koopmans. Hij liet criticasters vorig jaar weten dat de lening van 2 miljoen euro aan Toverland in Sevenum past bij het beleid van de provincie om haar vermogen met een zo groot mogelijk rendement bij Limburgse bedrijven te beleggen en niet meer in obligaties. En nee, ik hoef als inwoner van Limburg nu niet met korting naar Toverland of Thermae 2000, maar ik vraag de bedrijven wel om zorgvuldig met ‘mijn centjes’ om te gaan. Ik ben blij dat ik (via de provincie) een bijdrage heb kunnen leveren aan de werkgelegenheid en promotie van Limburg.

Maurice Ubags:

Provincie moet geen bankier spelen

Voor wie al langer meeloopt: ooit was er een nieuwjaarsreceptie van de Kamer van Koophandel waarbij in een vol Theater aan het Vrijthof  een groot rood kruis werd geprojecteerd over een foto van het gouvernement. De provincie zou in het Nederlandse bestel een overbodige bestuurslaag zijn.

Een affront. Bedoeld natuurlijk om de discussie los te maken over nut en noodzaak van de provincie. De Kamer zag zichzelf overigens als belangrijke aanjager van de economie. De Kamer was zelfs zo ondernemend dat ze door Den Haag tot de orde geroepen moest worden.

Enfin, de Kamer is terug in zijn landelijke hok, de provincie is nu de grote dealmaker. Dankzij de verkoop van de Essent-aandelen voor anderhalf miljard euro kan de provincie bankier spelen.

Het bezit van zo’n berg geld brengt ook zorgen met zich mee. Hoe krijg je rendement op dat geld? IceSave? Landsbanki? Den Haag greep daarop wederom in met verplicht schatkistbankieren. In het gouvernement werd in allerijl een plan ontwikkeld om het geld zelf te kunnen besteden aan de economie in Limburg. Zo is de provincie nu een van de grote financiers van diverse fondsen die onder Liof-vlag worden beheerd. En de provincie trekt nu zelf regelmatig de beurs om bedrijven in Limburg vooruit te helpen. Dat gebeurt meestal in de vorm van leningen.

Bedacht is dat leningen en investeringen aan bepaalde voorwaarden moeten voldoen. Kort gezegd: Limburg vooruit helpen. Voor wie creatief is met een stukje visie en met taal, zijn die voorwaarden geen hindernissen. Zeven miljoen dus voor onder meer een zoutlagune bij Thermae 2000. Want dat is goed voor het toerisme, voor de werkgelegenheid. Het is steeds hetzelfde mantra.

Mijn bezwaren zijn vooral principieel van aard. Een provincie is geen bank die als geen andere financier ervaring heeft in het inschatten van ondernemersrisico’s. Als de provincie een lagere rente biedt dan de banken bereid zijn te offreren zie je meteen waar dat knelt: de hoogte van de rente is namelijk direct evenredig met de risico-inschatting. De provincie is dan bereid risico te nemen tegen een volgens de markt te lage vergoeding.  Zo mag je niet met gemeenschapsgeld omgaan. De provincie voelt zelf ook geen financiële pijn als het een keer misgaat: dan is er hooguit imagoschade.

Ander principieel bezwaar tegen het verstrekken van leningen is ook dat een provincie politiek gestuurd wordt. Hoe je de beoordeling van lening-aanvragen ook probeert te objectiveren, er zitten uiteindelijk politici aan de knoppen van de flappentap.  Als de provincie duurzame landbouwinitiatieven steunt, is dat dan te danken aan de lobby van het CDA? Of spelen daar zuiver motieven van milieu en rendement? Nog sterker speelt dit argument in de aanloop naar verkiezingen:  elke gedeputeerde wil scoren met mooie projecten.

Een overheid moet niet zelf ondernemer / geldverstrekker willen zijn. Dat is een veel te ruime taakopvatting, hoe zeer er zeker projecten zullen zijn die succesvol zijn mede dankzij de provincie. Daar staat tegenover dat er ook grote financiële debacles zijn zoals de onophoudelijke steun aan Maastricht Aachen Airport.  Over financiële debacles gesproken: benieuwd wat de uitkomsten zijn van het onderzoek van de Zuidelijke Rekenkamer naar de verkoop van de provinciale aandelen in afvalverwerker Attero. Na die deal is aan het licht gekomen dat bij doorverkoop de prijs mogelijk zes keer zo hoog wordt.

Waarom niet gewoon bij de leest blijven?  Zoals bij de provinciale bemoeienis om de spoorlijn bij VDL Nedcar snel mogelijk te maken. Dat is de taak van de provincie. Prima ook als de provincie alles op alles zet om de provinciale infrastructuur te verbeteren, om snel vergunningen af te geven. En de provincie zou nog harder moeten optreden tegen bouwen van bijvoorbeeld retail voor de leegstand.

Een kleine provincie hoeft niet schatrijk te zijn. Geef het geld terug aan de mensen die de waarde hebben toegevoegd aan de Essent-aandelen. Essent was onder meer de opvolger van de PLEM, waar alle Limburger hun energie bij betrokken. En de opvolgen van LimaGas.

Verlaag bijvoorbeeld de provinciale opcenten op de wegenbelasting. Geef de inwoners van Limburg zo een deel van hun geld terug.

***

Aan u de vraag: wie heeft er gelijk? Reacties lezen we graag op redactie@wijlimburg.nl

Maurice van der Linden & Maurice Ubags